“วันบุรฉัตร” จากรากฐานแห่งอดีต สู่การเดินทางของกิจการรถไฟไทยในวันนี้

เสียงรถไฟที่ยังคงเดินทางเชื่อมโยงผู้คนและพื้นที่ทั่วประเทศในวันนี้ อาจเป็นภาพที่คุ้นตาของคนไทย แต่เบื้องหลังการเดินทางอันยาวไกลของกิจการรถไฟไทย ล้วนมีรากฐานสำคัญที่เกิดจากวิสัยทัศน์ ความมุ่งมั่น และการวางแผนพัฒนาอย่างเป็นระบบของบุคคลสำคัญผู้หนึ่ง ผู้ซึ่งได้รับการยกย่องให้เป็น “พระบิดาแห่งกิจการรถไฟยุคใหม่”

เนื่องในวันที่ 14 กันยายนของทุกปี ซึ่งเป็น “วันบุรฉัตร” วันคล้ายวันสิ้นพระชนม์ของ พลเอก พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระกำแพงเพ็ชรอัครโยธิน การรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.) จึงจัดพิธีสวดพระพุทธมนต์และพิธีวางพวงมาลา เพื่อน้อมรำลึกถึงพระกรุณาธิคุณและพระกรณียกิจอันทรงคุณูปการของอดีตผู้บัญชาการกรมรถไฟหลวง ผู้ทรงมีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งต่อการวางรากฐานและพัฒนากิจการรถไฟของประเทศไทย

 “วันบุรฉัตร” ถือเป็นวันที่ได้ร่วมกันย้อนมองถึงจุดเริ่มต้นของกิจการรถไฟไทย และน้อมรำลึกถึง

พระปรีชาสามารถของพระองค์ ผู้ทรงมองเห็นความสำคัญของระบบรางในฐานะโครงสร้างพื้นฐานที่จะช่วยเชื่อมโยงผู้คน เมือง และภูมิภาคต่าง ๆ เข้าด้วยกัน

ในช่วงเวลาที่ประเทศไทยกำลังก้าวผ่านความเปลี่ยนแปลง กิจการรถไฟยังต้องเผชิญกับข้อจำกัดและความท้าทายอีกมากมาย ทั้งด้านภูมิประเทศ เทคโนโลยี และการบริหารจัดการ แต่ด้วยพระวิสัยทัศน์อันก้าวไกล พระองค์ทรงผลักดันให้กิจการรถไฟได้รับการพัฒนาอย่างต่อเนื่องและเป็นระบบ

พระองค์ทรงมีบทบาทสำคัญในการรวมกิจการรถไฟสายเหนือและสายใต้เข้าด้วยกัน รวมถึงการกำหนดมาตรฐานขนาดรางรถไฟเป็นขนาด 1 เมตร หรือ Meter Gauge เพื่อให้การพัฒนาโครงข่ายรถไฟของประเทศมีมาตรฐานเดียวกัน รากฐานสำคัญที่ทรงวางไว้ในวันนั้น ได้กลายเป็นส่วนหนึ่งของการพัฒนากิจการรถไฟไทยที่สืบทอดมาจนถึงปัจจุบัน

เส้นทางรถไฟที่ทอดผ่านภูเขา แม่น้ำ และพื้นที่ห่างไกล ล้วนสะท้อนถึงความท้าทายที่คนรถไฟในอดีตต้องก้าวผ่าน การก่อสร้างอุโมงค์ขุนตานและสะพานข้ามแม่น้ำสายสำคัญ จึงไม่ได้เป็นเพียงความสำเร็จด้านวิศวกรรม หากยังเป็นสัญลักษณ์ของความมุ่งมั่นในการเชื่อมโยงพื้นที่ต่าง ๆ ของประเทศเข้าหากัน และเปิดโอกาสใหม่ให้แก่ผู้คนและชุมชน

ด้วยพระวิสัยทัศน์ที่มองไกลไปกว่าการเดินรถ พระองค์ยังทรงให้ความสำคัญกับการนำเทคโนโลยีสมัยใหม่มาประยุกต์ใช้ เพื่อยกระดับประสิทธิภาพของกิจการรถไฟ ทั้งด้านการพัฒนาระบบโทรคมนาคมเพื่อสนับสนุนการควบคุมการเดินรถ ตลอดจนการต่อยอดศักยภาพของรถไฟไปสู่การส่งเสริมการท่องเที่ยวผ่านกิจการโรงแรมรถไฟ

ตลอดพระชนม์ชีพ พลเอก พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระกำแพงเพ็ชรอัครโยธิน ได้ทรงอุทิศพระวรกายและพระสติปัญญา สร้างคุณูปการอันยิ่งใหญ่ให้แก่ประเทศชาติและประชาชนไทย สิ่งที่พระองค์ทรงวางรากฐานไว้จึงไม่ได้หยุดอยู่เพียงในหน้าประวัติศาสตร์ แต่ยังคงปรากฏอยู่ในเส้นทางรถไฟที่เชื่อมโยงผู้คนทั่วประเทศ และในภารกิจของชาวรถไฟที่ยังคงร่วมกันขับเคลื่อนกิจการแห่งนี้ต่อไป

จากพระปณิธานของผู้ทรงวางรากฐานกิจการรถไฟไทย สู่ความทุ่มเทของคนรถไฟในทุกยุคทุกสมัย “วันบุรฉัตร” จึงเป็นวันที่เชื่อมโยงอดีตเข้ากับปัจจุบัน และเตือนให้เราตระหนักว่า ทุกเส้นทางที่รถไฟเดินทางมาถึงในวันนี้ ล้วนเกิดจากความมุ่งมั่นของผู้คนมากมายที่ร่วมกันสร้างและสืบทอดกิจการแห่งนี้

และในขณะที่รถไฟไทยกำลังก้าวไปสู่อนาคต ท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยี รูปแบบการเดินทาง และความต้องการของประเทศ รากฐานสำคัญจากอดีตยังคงเป็นแรงบันดาลใจให้ชาวรถไฟร่วมกันเดินหน้าต่อไป ด้วยความภาคภูมิใจในประวัติศาสตร์ และความมุ่งมั่นที่จะพัฒนากิจการรถไฟไทยให้เข้มแข็ง ทันสมัย และพร้อมเป็นส่วนหนึ่งของการขับเคลื่อนประเทศอย่างยั่งยืน